Vatenpit Galerij

Je staat in het holle binnenste van een volwassen xyleem-vat, een cilindrische gang van ongeveer 120 micrometer doorsnede waarvan de wanden zijn opgebouwd uit versteend ligno-cellulose materiaal dat baadt in een diffuus barnsteengeel licht. Over het hele cilindrische oppervlak zijn honderden behofde poriën aangebracht in een strak geometrisch patroon: cirkelvormige ondiepe holtes van zo'n zes micrometer breed, elk omrand door een licht verhoogd ligninelipje en afgedekt met een vliesachtig membraanspook dat de drukwisselingen tussen aangrenzende vaten reguleerde toen het vat nog actief water transporteerde. Dit vat is nu leeg en staat onder negatieve hydraulische spanning — geen vloeistof vult de ruimte, alleen het gevoel van vacuüm, de cohesie van een waterkolom die ergens anders klimt richting bladerdak maar hier zijn greep heeft verloren. Op het einde van het vat, precies waar een perforatieplaatje had moeten zitten, hangt een lenticulaire luchtembolie als een kwikzilveren spiegel over de volledige doorsnede, zijn convexe meniscus weerkaatst de gehele putgalerij in een bolvormig miniatuur — een stilstaande breuk in het watertransportsysteem, mooi en dodelijk tegelijk.